3/8/15

Το Ανατολίτικο παζάρι της Τουρκίας με τις ΗΠΑ - Θύμα οι Κούρδοι του ΡΚΚ και ο Turkish Stream

Του Σάββα Καλεντερίδη
Ο Χάρτης Καταστάσεως στη Ροζάβα. Μετά την απελευθέρωση της πόλης Γκίρε Σπι από τους μαχητές του YPG, που έγινε με τη βοήθεια της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ και επέτρεψε τη συνένωση των Καντονιών της Τζεζίρε και της Κομπάνι, σήμανε συναγερμός στην Άγκυρα. Υπέγραψαν συμφωνία με τις ΗΠΑ, για να αποτραπεί η απελευθέρωση της Τζεραμπλούς, που θα επέτρεπε τη συνένωση του Κομπάνι με το Αφρίν και στη συνέχεια η έξοδος στη θάλασσα!
Η Τουρκία ακολούθησε μια αλλοπρόσαλλη πολιτική στο ζήτημα της Συρίας. Πρώτα σχεδίασε την δημιουργία μιας ένωσης μουσουλμανικών κρατών στην περιοχή, με στόχο την ανασύσταση μιας μικρής Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Κεντρικός πυλώνας του σχεδίου αυτού ήταν η Συρία, γι’ αυτό ο Ερντογάν φιλοξενούσε σχεδόν κάθε Σαββατοκύριακο το ζεύγος Άσαντ στην κατοικία του στην Κωνσταντινούπολη.
Μόλις εμφανίστηκαν στο προσκήνιο τα σχέδια των ΗΠΑ για τη διάλυση της Συρίας, τότε η Τουρκία «άδειασε» εν ψυχρώ τον Άσαντ και φιλοξένησε στο έδαφός της την πολιτική και στρατιωτική ηγεσία της συριακής αντιπολίτευσης, παίζοντας ενεργό ρόλο στη διάλυση μιας μέχρι χθες φίλης και ομόδοξης χώρας.
Μετά, όταν ο Άσαντ άντεξε -με τη βοήθεια και την υποστήριξη τη Μόσχας, του Πεκίνου και της Τεχεράνης- και άρχισε να αποδυναμώνεται η συριακή αντιπολίτευση, τότε εμφανίστηκε η Αλ Νούσρα, παρακλάδι της Αλ Κάιντα, παράγοντας ο οποίος οδήγησε την Ουάσιγκτον να αναθεωρήσει την πολιτική της στη Συρία. Ρόλο σ’ αυτό έπαιξε και η Μόσχα.
Η Τουρκία περίμενε την ανατροπή του Άσαντ για να καταστήσει προτεκτοράτο της τη Συρία. Όταν όμως ο Ερντογάν διαπίστωσε την αλλαγή της στάσης των ΗΠΑ και είδε να απομακρύνεται το ενδεχόμενο ανατροπής του Άσαντ, είδε ότι η κυβέρνησή του με την πολιτική της, είχε δημιουργήσει ένα σοβαρό πρόβλημα στην ίδια τη χώρα του. Όλα αυτά τα χρόνια που η Τουρκία πριόνιζε τον Άσαντ, ήταν σαν να πριόνιζε το κλαδί πάνω στο οποίο κάθεται η ίδια. Κι αυτό γιατί κάποια στιγμή διαπίστωσε ότι στα νότια σύνορα της Τουρκίας δημιουργήθηκαν τρια κουρδικά καντόνια, τα οποία αν λειτουργούσαν δημοκρατικά και κατάφερναν να ενωθούν μεταξύ τους, τότε η Τουρκία θα αντιμετώπιζε δυο ζωτικής σημασίας προβλήματα.
Το πρώτο είναι ότι οι Κούρδοι θα εξασφάλιζαν διέξοδο στη Μεσόγειο, ακριβώς απέναντι από το Ριζοκάρπασο, γεγονός που θα απομείωνε σημαντικά τη στρατηγική σημασία της Τουρκίας, θα επέτρεπε την εξαγωγή του κουρδικού πετρελαίου ερήμην της Τουρκίας και θα την απέκοπτε από τον μουσουλμανικό κόσμο προς νότον.
Το δεύτερο είναι το εξής. Αν λειτουργούσαν δημοκρατικά τα καντόνια του Δυτικού Κουρδιστάν ή Ροζάβα, αυτό θα αποτελούσε «κακό» παράδειγμα και τότε δεν θα υπήρχε δύναμη στον κόσμο που θα μπορούσε να αποτρέψει την εφαρμογή του συστήματος των καντονιών και στην Τουρκία και δεν ενοούμε μόνο την περιοχή τουρκοκρατούμενου Κουρδιστάν.
Γι’ αυτό η Τουρκία φρόντισε να συνεργαστεί από την πρώτη στιγμή της εμφάνισης του λεγόμενου Ισλαμικού Κράτους (Ι.Κ.) με τους τζιχαντιστές, παρέχοντας κάθε διευκόλυνση στους απανταχού ισλαμιστές, εξοπλίζοντάς τους και καθορίζοντας και τους πρώτους στόχους, αμέσως μετά την κατάληψη της Μοσούλης.
Οι στοίχοι αυτοί ήταν οι εξής:

  1. Στρατόπεδο προσφύγων Μαχμούρ
  2. Όρος Σενκάλ, ιερός τόπος των γεζιντί και 
  3. Κομπάνι

Το Μαχμούρ αποτελεί στρατηγικό στόχο της Τουρκίας, γιατί είναι μια πόλη Κούρδων προσφύγων από το τουρκοκρατούμενο Κουρδιστάν που προστατεύεται από τον ΟΗΕ, ελέγχεται από το ΡΚΚ, και αποτελεί στρατηγικής σημασίας στήριγμα για το ΡΚΚ στην περιοχή αυτή.
Όσον αφορά το Σενκάλ, η πόλη και το παρακείμενο όρος είναι ιερός τόπος κάτι σαν τη Μέκκα των γεζιντί και έπρεπε να εξαφανιστεί, γιατί η θρησκεία των γεζιντί είναι η πατρώα θρησκεία των Κούρδων και αν την ανακτήσουν, όπως το επιδιώκει το ΡΚΚ, η Τουρκία δεν θα μπορεί να ελέγχει τους Κούρδους μέσω του Ισλάμ.
Τέλος, όσον αφορά το Κομπάνι, αυτό κι αν είναι στρατηγικής σημασίας, αφού αποτελεί την πρωτεύουσα του μεσαίου καντονιού και αν το καταλάμβαναν οι τζιχαντιστές, θα είχε τιναχτεί το σχέδιο των Κούρδων να βγουν στη θάλασσα.
Στις εκλογές της 7ης Ιουνίου οι Κούρδοι και οι λαοί της Τουρκίας κατήγαγαν μια μεγάλη νίκη, παίρνοντας το 13% του συνόλου των ψήφων και εγγράφοντας υποθήκες για τη δημιουργία των δικών τους δημοκρατικών καντονιών.
Λίγες μέρες μετά, με την απελευθέρωση από τους Κούρδους της στρατηγικής σημασίας πόλης Γκίρε-Σπι (Τελ Αμπιάντ), εξασφαλίστηκε η ένωση των καντονιών της Τζεζίρε και του Κομπάνι.

Οι κύριες αιτίες της μεταστροφής της Τουρκίας
Οι κύριες αιτίες που οδήγησαν τον Ερντογάν να αλλάξει στρατηγική, να εγκαταλείψει, τουλάχιστον φαινομενικά τους τζιχαντιστές και να εναγκαλιστεί τους Αμερικανούς και τις ΗΠΑ, ήταν:

  • η αντίσταση στην Κομπάνι, 
  • η αδυναμία του Ερντογάν να προχωρήσει στην μετεξέλιξη του πολιτεύματος σε προεδρική δημοκρατία λόγω του 13% του HDP
  • η συνένωση των δυο καντονιών, με την βοήθεια της πολεμικής αεροπορίας των ΗΠΑ και 
  • η προετοιμασία για την κατάληψη της πόλης Τζαραμπλούς (η αρχαία Εὐρωπός), που θα εξασφάλιζε την ένωση του καντονιού του Κομπάνι με αυτό της Αφρίν και ακολούθως την έξοδο στη Μεσόγειο. 
Επίσης, στα πλαίσια του ανατολιτικου παζαριού που ακολούθησε με τους Αμερικανούς, έδωσε ως αντάλλαγμα στις ΗΠΑ τον αγωγό «Turkish Stream», παγώνοντας τις διαδικασίες με τη Ρωσία, πήρε ως αντίδωρο την άδεια να βομβαρδίσει το ΡΚΚ και να ρίξει κάτω από το 10% το HDP στις επόμενες εκλογές και περιμένει να πάρει ένα τουρκομανικό καντόνι, στο έδαφος της Συρίας, τοοποίο θα διακόπτει τη συνέχεια και θα αποτρέπει τη συνένωση των Καντονιών του Κομπάνι και του Αφρίν!
Αυτό είναι το πλαίσιο του ανατολίτικου παζαριού. 
Καλή μελέτη σε όλους...

Δημοσιεύεται στην "κυριακάτικη δημοκρατία" και το Pontos-news

14 σχόλια:

  1. Κύριε Σάββα, άψογη η συνοπτική παρουσίαση. Θα ήθελα να προσθέσω κάποιες θεμελιακές πτυχές, αλλά δεν είναι του παρόντος (θα το κάνω οίκοθεν). Συγχαρητήρια για την μόνιμη και ενδελεχή εποπτεία του θέματος και για την ηθική σας εμμονή..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Eriugena
      Το θέμα έχει κι άλλες πτυχές, θα προσπαθήσω να διαβάσω κι άλλο και να γράψω κάτι ως συνέχεια.

      Διαγραφή
    2. Πρόσεξε αυτό με το τουρκομανικό καντόνι. Σχεδιάζουν να έχει διέξοδο στη Λατάκεια.
      Απίστευτο θράσος.
      Αν το επιτρέψουν οι Αμερικανοί θα είναι τραγωδία.

      Διαγραφή
  2. Πολύ κατατοπιστικό το άρθρο σου, Σάββα. Ας είσαι καλά.

    Είναι εκπληκτική η ευελιξία των Τούρκων στην εξωτερική πολιτική, προκαλούν ζάλη τα άλματά της, μέχρι να πέσει από το σχοινί, σαν τον ακροβάτη. Βάσει της θεωρίας των πιθανοτήτων, κάποτε θα την πατήσει, δεν μπορεί!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Turkey has its goals. Increase influence in the region and not loose territories. It just changes routes every time with the hope nobody has set a trap ahead.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Το άρθρο είναι εξαιρετικό και πρέπει κάποιος να το διαβάσει αρκετές φορές και να το μελετήσει εις βάθος,διότι οι πληροφορίες και οι γνώσεις που περιέχει είναι πολλές.
    Ως προς την ουσία τώρα: πιστεύω ότι δεν είναι νομοτέλεια να αποσυσπειρωθεί το HDP,λόγω των βομβαρδισμών και γενικότερα,των πολεμικών επιχειρήσεων.
    Ισως να υπάρχει κι άλλη όψη σε αυτό το νόμισμα.
    Δηλαδή,μπορεί να αντιληφθεί μέρος του εκλογικού σώματος στην Τουρκία το προφανώς αδικον των βομβαρδισμών κι έτσι να έχουμε ανάποδα αποτελέσματα,εις βάρος του Ερντογαν και όχι υπέρ του.
    Σε αυτό έχει τεράστια σημασία και η πολιτεία του HDP.
    Αν δηλαδή αντιδράσει με μια σχετική μετριοπάθεια και με πολιτική ευελιξία μπορεί να καταγαγει και ιδεολογική νίκη,εκτός απο την πολιτική του Ιουνίου.
    Τα όσα διαβάζω δείχνουν μια τέτοια αντίδραση του Ντεμιρτας.
    Εν τέλει,πιθανώς να αποτελεί ευκαιρία η επίθεση στο ΡΚΚ από αυτήν την άποψη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Οι Κούρδοι πως θα έχουν διέξοδο στη θάλασσα; Θα πάρουν μέρος της Latakia;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Ιωάννη
      αυτό το θέμα δεν απαντιέται με ένα σχόλιο.
      Είναι πολύ μεγάλο θέμα. Λαττάκεια, Αλεξανδρέττα, Άδανα, Μερσίνα....

      Διαγραφή
    2. Αμέσως μετά το Αφρίν υπάρχει η Αντιόχεια, ανήκει μεν στην Τουρκία, όμως οι Σύριοι την θεωρούν ακόμη δική τους.
      Γ.Χ.

      Διαγραφή
  6. Άρα ακόμη και εάν επιτευχθεί η συνένωση των τριών καντονιών υπάρχουν πολλά ακόμη που πρέπει να γίνουν για να φτάσουν οι Κούρδοι στη θάλασσα.. Το θεωρώ λίγο δύσκολο να τα καταφέρουν (τουλάχιστον μεσοπρόθεσμα) και ιδιαίτερα μέσω τουρκικών εδαφών πχ. Αλεξανδρέττα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Σχετικά με τις πολιτικές εξελίξεις στη γείτονα τι γίνεται; θα πάνε σε εκλογές εκ νέου;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Μάλλον θα πάνε σε πρόωρες εκλογές. Οκτώβρη ή τον Φλεβάρη-Μάρτη. Γι' αυτό και ο πόλεμος Ιωάννη, το λέω στο άρθρο.

      Διαγραφή
  8. Το κουρδικο κατά πασα πιθανοτητα θα εξαρτηθεί από την εσωτερικη δυναμικη της τουρκιας .Εάν ο ερντογκαν καταφερει να ξεπερασει τα εσωτερικα θεματα (που προς ωρας συνεχως ανοιγουν καινουργια),τοτε είναι σε θεση να επιβαλει τις αποψεις του για το κουρδικο στους αμερικανους (όχι όμως και στο ιστραηλ).Σε κάθε άλλη περιπτωση αποσταθεροποίησης της τουρκιας προβαλει πιθανη η δημιουργια καποιου κουρδικου κρατους,0χι όμως σε εκταση που ειχε αναφερθεί παλλιοτερα...των τριων θαλασσων και ....των τριων ηπειρων...Σιγουρα ρολο θα παιξει και η δυναμικη των κουρδων που ομως ,να μην το ξεχναμε ,εχει και αυτή τα εσωτερικα της θεματα.και είναι αγνωστη η εξεληξη στο μελλον
    Θεωρω όμως ότι παραμενει ως η κυρια επιλογή της αμερικης παραμενει η ισχυρη τουρκια στην περιοχη με ότι σημαινει για εμας αυτό.

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Υφίσταται μετριασμός των σχολίων.