25/9/19

Σαν σήμερα πέθανε τυφλός και πάμφτωχος ο Νικηταράς...

Αναδημοσίευση άρθρου της 25/9/2018
Ο Νικήτας Σταματελόπουλος ή Νικηταράς o ΤΟΥΡΚΟΦΑΓΟΣ γεννήθηκε το 1772 στο χωριό Αναστασίτσα και μεγάλωσε στο χωριό Τουρκολέκα της Επαρχίας Μεγαλοπόλεως.
Πέθανε στον Πειραιά στις 25 Σεπτεμβρίου 1849 και ετάφη στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών, δίπλα στο μεγάλο θείο του,Θεόδωρο Κολοκοτρώνη.
Το δημοτικό τραγούδι θέλει τον Νικηταρά Τουρκλεκιώτη:
Ποιος είν’ αυτός όπου ’ρχεται 
στης Μαρμαριάς τον κάμπο;
Αυτός είν’ ο Νικηταράς 
από το Τουρκολέκα».
Ο Νικηταράς ήταν ανιψιός του Κολοκοτρώνη και κατείχε επάξια την δεύτερη θέση στην ιεραρχία μετά τον Κολοκοτρώνη. Επίσης, χρημάτισε αρχιστράτηγος, γενικός αρχηγός, αντιπρόεδρος του εκτελεστικού κλπ.
Η ζωή του Νικηταρά, όπως ο ίδιος την διηγείται αρχίζει από 11 χρονών, όταν για πρώτη φορά τουφέκισε έναν Τούρκο στο Λεοντάρι Μεγαλοπόλεως. Ο Νικηταράς μαθήτευσε κοντά στα δυο ξεφτέρια του κλεφτοπόλεμου, τον Ζαχαριά και τον Κολοκοτρώνη.
Ο Νικηταράς πήρε γυναίκα του την κόρη του πρωτοκλέφτη Ζαχαριά, την Αγγελίνα, με την οποία απέκτησε τρία παιδιά, την Σοφία, την Ρεγγίνα και τον Γιάννη.

Το 1805 πέρασε στη Ζάκυνθο, όπου κατετάγη στο Ρωσικό στρατό που πολεμούσε το Ναπολέοντα. Ο Ναπολέων νίκησε τους Ρώσους στο Αούστερλιτς και ο Νικηταράς επέστρεψε στα Επτάνησα, τα οποία παραδόθηκαν στο Ναπολέοντα και μπήκε στη δούλεψη των Γάλλων, μαζί με τον θείο του Κολοκοτρώνη, που εκείνη την εποχή ασκούσε το επάγγελμα του ζωέμπορου και χασάπη. Στη συνέχεια τα Επτάνησα πέρασαν στους Άγγλους και έτσι ο Νικηταράς κατετάγη στον Αγγλικό στρατό σαν εθελοντής αξιωματικός, υπό τις διαταγές του κατοπινού αρχιστράτηγου του ελληνικού στρατού Ριχάρδου Τσουρτς.

Το 1816 οι Τούρκοι πιάνουν στα Βάτικα της Λακωνίας τον πατέρα του Σταματέλο, τον αδελφό του και τον κουνιάδο του, τους κόβουν τα κεφάλια και τα στέλνουν στην Τρίπολη στον Τούρκο διοικητή. Μαθαίνοντας τα άσχημα μαντάτα ο Νικηταράς ορκίζεται ότι όσο ζει θα σκοτώνει Τούρκους, έως ότου απαλλαγεί ο τόπος από δαύτους.
Το 1818 ορκίζεται από τον Φιλικό Χρυσοσπάθη και γίνεται μέλος της Φιλικής Εταιρείας. Τον Φλεβάρη του 1821 ξεμπαρκάρει στη Μάνη. Λίγο πιο πριν είχαν βγει Κολοκοτρώνης, Παπαφλέσσας και Αναγνωσταράς και προετοίμαζαν τον ξεσηκωμό του γένους. Στις 22-23 του Μάρτη μπήκαν στην Καλαμάτα με δυο χιλιάδες στρατό, Κολοκοτρώνης, Νικηταράς, Παπαφλέσσας, Πετρόμπεης, Μούρτζινος κλπ. και ξεκίνησαν την Επανάσταση.

Στρατολογώντας ο Νικηταράς στα χωριά του Λεονταρίου στην περιοχή Σκορτσινού, βρήκε ένα τσοπανόπουλο με τ’ όνομα Θανάσης Τσοτσολάς. Αφού τον πλησίασε και πιάσαν τη συζήτηση, του είπε:

– Τέτοιο παλικάρι σαν εσένα τούτη την ώρα δεν είναι να φυλάει πρόβατα.
– Και τι να κάνω, του είπε ο Θανάσης.
– Να ’ρθεις κοντά μας να πολεμήσεις, να ελευθερώσουμε το γένος μας.
– Ρώτα τον πατέρα μου, του λέει.
– Μπάρμπα, του λέει ο Νικηταράς, δώσ’ μου το παλικάρι σου να ’ρθει μαζι μου να πολεμήσει την Τουρκιά.
– Και ποιος είσαι συ που μου ζητάς το γιο μου;
– Εγώ είμαι ο Νικηταράς.
– Ε, τότες παρ’ τον και να γυρίσετε νικητές.


Στις 24 Μαΐου 1821 γίνεται νικηφόρος μάχη στο Βαλτέτσι, όπου 2000 ‘Ελληνες με οπλαρχηγούς Κολοκοτρώνη, Νικηταρά, Μαυρομιχαλαίους, Αναγνωσταρά, Κεφαλά κλπ. νίκησαν 7000 Τούρκους, που είχαν για στρατόπεδο την Τρίπολη. Στην μάχη αυτή του βγάλαν το παρακάτω τραγούδι, διότι έτρεχε με το γιαταγάνι στο χέρι και κυνηγούσε τους Τούρκους, ενώ αυτοί υποχωρούσαν:

«Γειά σου ορέ Νικηταρά
που ’χουν τα πόδια σου φτερά,
μες στους κάμπους πας κοιμάσαι
και κανέναν δε φοβάσαι».

Μετά το Βαλτέτσι, πήρε εντολή από τον Κολοκοτρώνη να πάει να ελευθερώσει τ’ Ανάπλι. Περνώντας με το στράτευμά του από τα Δολιανά, ζήτησε από τους Δολιανίτες να του δώσουν για το δρόμο ένα φόρτωμα κρασί κι αυτοί δεν του το έδωσαν. Ο Νικηταράς με το στράτευμά του συνέχισε την πορεία του. Πριν φτάσει στο δρόμο για το Άργος έφτασε αγγελιοφόρος από τα Δολιανά, ότι έρχονται Τούρκοι και να γυρίσουν πίσω να τους βοηθήσουν.

Όταν το άκουσε αυτό ο αδελφός του Νικηταρά τους είπε: «Ένας να μην μείνει. Εμείς σας ζητήσαμε ένα φόρτωμα κρασί και δεν μας δώσατε ούτε ένα ποτήρι». Γυρίζει τότε ο Νικηταράς και επιπλήττει τον αδελφό του: «Τι είναι αυτά που λες; Εμείς πάμε στ’ Ανάπλι να πολεμήσουμε τους Τούρκους και τώρα που έρχονται αυτοί σε μας θα τους αφήσουμε;»

Διατάζει επιστροφή του στρατεύματος και γίνεται η περίφημη μάχη των Δολιανών, όπου κατατροπώνει τους Τούρκους. Θέλει μεγάλη καρδιά για να ξεχνάς τόσο γρήγορα τ’ άδικο κι αυτήν την είχε ο Νικηταράς και θα τη δούμε πολλές φορές. Και η λαϊκή μούσα τραγούδησε:

«Πόλεμος στα Δολιανά
σκούζουν μάνες και παιδιά.
Ο καπετάν Νικηταράς
πολεμάει σαν πασάς»

Στη συνέχεια αναλαμβάνει πρωτεύοντα ρόλο στην απελευθέρωση της Τροπολιτσάς, όπου εκτός των άλλων του ανέθεσε ο Κολοκοτρώνης να επιτηρήσει την κατάπαυση της σφαγής, η οποία κράτησε τρεις μέρες. Στις 9 του Δεκέμβρη η Πελοποννησιακή Γερουσία εκλέγει τους πρώτους τέσσερις στρατηγούς: τον Κολοκοτρώνη, τον Νικηταρά, τον Β. Πετμεζά και τον Π. Γιατράκο.

Όπως διηγείται ο Μακρυγιάννης, η εντιμότητα του Νικηταρά δεν είχε μέτρο. Όταν πήρε εντολή από τον Κωλέττη να πάει να συναντήσει τον Οδυσσέα Ανδρούτσο στον Παρνασσό, έστειλε κρυφά αγγελιοφόρο στον Οδυσσέα ο Κωλέττης και του έλεγε ότι έρχεται ο Νικηταράς να σε σκοτώσει και να πάρει το στράτευμα. Μαθαίνοντας αυτό ο Οδυσσέας, έστησε μπλόκο και έπιασε τον Νικηταρά αιχμάλωτο. Αφού τον αλυσοδέσανε, τον πήγαν στη σπηλιά που έμενε ο Οδυσσέας. Μόλις αντίκρυσε τον Οδυσσέα του είπε: «Τι καμώματα είναι αυτά Δυσσέα;» Και αυτός του είπε το ιστορικό με τον Κωλέτη. Τότε του είπε ο Νικηταράς: «Επειδή και στο μέλλον θα επιχειρήσουν τα ίδια, εγώ προτείνω να γίνουμε αδελφοπιτοί».

Ο Οδυσσέας τον κοίταξε με ντροπή, διότι μπορεί να είχε σκοτώσει έναν φίλο του και πολύτιμο αγωνιστή του έθνους. Παίρνει ο Νικηταράς το γιαταγάνι του και χαράζει το χέρι του να τρέξει αίμα.«Αν με πιστεύεις κάνε και συ το ίδιο», του λέει. Τότε ο Οδυσσέας χαράζει το χέρι του και το βάζει πάνω στο χέρι του Νικηταρά κι έγιναν αδέλφια. Δυστυχώς ο Οδυσσέας Ανδρούτσος δεν γλύτωσε από τους σπιούνους του Κωλέτη και το τέλος ήταν οικτρό, αφού πρώτα τον φυλάκισαν στην Ακρόπολη των Αθηνών, μετά τον σκότωσαν ρίχνοντάς τον από το Ιερό Βράχο.

Η πιο σημαντική μάχη του αγώνα, ήταν η Καταστροφή του Δράμαλη στα Δερβενάκια. Σ’ αυτήν τη μάχη ο Νικηταράς έσπασε τρία γιαταγάνια, το δε τρίτο όπως ήταν σπασμένο έκαναν προσπάθεια οι στρατιώτες του να του το βγάλουν από τη χούφτα του (το χέρι του), διότι είχε μουδιάσει το χέρι του και δεν άνοιγε. Σ’ αυτήν τη μάχη του κόλλησαν το προσωνύμιο «Τουρκοφάγος», διότι όπως τον αντίκρυσαν μέσα στα αίματα, έμοιαζε με σαρκοφάγο ζώο. Όταν τελείωσε η μάχη, οι πολεμιστές άρχισαν να μοιράζουν τα λάφυρα.

Αναζήτησαν τον στρατηγό τους, τον Νικηταρά. Αυτός είχε αποτραβηχτεί να ξεκουραστεί. Τον ρώτησαν τι θέλει κι αυτός τους είπε: «Δεν θέλω τίποτα. Θέλω να δω την πατρίδα μου λεύτερη». Με το ζόρι του χάρισαν ένα άλογο μεγαλόσωμο και ένα σπαθί.
Το άλογο το χάρισε σ’ ένα λαϊκό ποιητή που τον έλεγαν Τσοπανάκο. Το κανονικό του όνομα ήταν Παναγιώτης Κάλας. Θεωρήθηκε για την Επανάσταση ένας νέος Τυρταίος ή Πίνδαρος. Ο τσοπανάκος ήταν τόσο φτωχός που δεν είχε τα μέσα για να συντηρήσει το άλογο και γράφει ένα πολύ ωραίο ποίημα και το στέλνει στο Νικηταρά:

«Το δώρο σου Νικηταρά
είν’ άλογο χωρίς ουρά
ή μου στέλνεις και κριθάρι
ή σου στέλνω το τομάρι».

Μετά απ’ αυτό, ανέλαβε η Πελοποννησιακή Γερουσία και του έδινε τα έξοδα να συντηρείται αυτός και το άλογό του. Το δε σπαθί το προσέφερε αργότερα στον έρανο της Πελοποννησιακής Γερουσίας για να κινηθεί ο στόλος.

Τον Ιούλιο του 1825 ο Νικηταράς πολεμάει στο πλευρό των Μεσολογγιτών για την υπεράσπιση της πόλεως. Τότε του έρχεται γράμμα από την Διοίκηση να κατέβει στο Μοριά, γιατί ο Ιμπραήμ Πασάς αλώνιζε στην Πελοπόννησο. Όταν έμαθαν την διαταγή οι Μεσολογγίτες στεναχωρήθηκαν πολύ. Συνήλθαν σε συνέλευση οι κεφαλές και υπερασπιστές του Μεσολογγίου και του απεύθυναν το εξής γραπτό (θα σας γράψω ένα τμήμα):

Πρός τον Γενναιότατον στρατηγόν Νικήταν Σταματελόπουλον.
Επειδή αναγκάζεσαι να αναχωρήσεις από το πολύπαθο Μεσολόγγι, εμείς και οι κάτοικοι του Μεσολογγίου σ’ ευχαριστούμε για τις υπηρεσίες που προσέφερες, την γενναιότητα σου, τα γενναία σου φρονήματα…
Λυπούμαστε αφάνταστα για την στέρησιν της ηρωικής σου και φιλογενούς ψυχής σου. Γι’ αυτό να κρατήσεις την επιστολή αυτή με τις υπογραφές μας.

Εν Μεσολογγίω τη 29 Ιουλίου 1825
Οι πατριώται κάτοικοι του Μεσολογγίου
Αναστάσιος Παλαμάς, Χρήστος Καψάλης, (ο μετέπειτα ήρωας του Μεσολογγίου)
και συνεχίζουν άλλες 13 υπογραφές.

Όταν ο Νικηταράς έφθασε στον Πύργο στις 6 Αυγούστου του 1825, τους έστειλε γράμμα με αγγελιοφόρο που τους τόνιζε:

«- να προσέχετε την πόλη μου, που κι εγώ αγάπησα, και να ξέρετε ότι είναι δύσκολο
να σας βοηθήσουν λόγω του Ιμπραήμ.

Εκ Πύργου τη 6 Αυγούστου 1825
Ο ειλικρινής αδελφός σας
Νικήτας Σταματελόπουλος».

Η ταπεινότητα του Νικηταρά δεν του επέτρεπε να χρησιμοποιεί τον τίτλο του στρατηγού. Τον Οκτώβριο του 1826 ο Νικηταράς με 800 αγωνιστές πηγαίνει σε βοήθεια του Καραϊσκάκη στη Ρούμελη. Εκεί μαζεύονται περίπου 3.000 αγωνιστές Μωραΐτες – Ρουμελιώτες-Ηπειρώτες. Στη συνέλευση των αρχηγών συζητούν και τη διοίκηση του στρατεύματος. Οι Ηπειρώτες πρότειναν τριμελή συναρχηγία από τους Καραϊσκάκη, Νικηταρά και Μπότσαρη. Ο Καραϊσκάκης αντέδρασε στην πρόταση των Ηπειρωτών και είπε ότι στη μάχη «ένας κάνει κουμάντο». Τότε σηκώθηκε ο Νικηταράς και τους είπε ότι σωστά τα λέει ο Καραϊσκάκης και δεν έχει πρόβλημα, αλλά είναι τιμή του να είναι υπό τις διαταγές του Καραΐσκου. Έτσι κι έγινε.

Φάνηκε και πάλι ο πατριωτισμός και η ταπεινοσύνη ενός τέτοιου ήρωα. Στη συνέχεια έγινε η μεγάλη νικηφόρα μάχη της Αράχοβας. Είναι χαρακτηριστικό η σειρά, που πήρε τ’ όνομά του στην αναφορά των καπεταναίων προς την Κυβέρνηση: «Εκ του στρατοπέδου της Ράχοβας 26 Νοεμβρίου 1826, Γεώργιος Καραΐσκάκης, Νικήτας Σταματελόπουλος… »

Βρισκόμενος στο στρατόπεδο του Φαλήρου τον Απρίλιο του 1827 υπό τις διαταγές του Γεωργίου Καραΐσκάκη, τους κάλεσε ο Κόχραν στο καράβι του απ’ όπου διοικούσε όλο το ελληνικό στράτευμα για να πάρουν απόφαση για την απελευθέρωση των Αθηνών που κατείχε ο Κιουταχής.
Πρώτος μίλησε ο Καραϊσκάκης, ο οποίος απέρριψε τον εγγλέζικο τρόπο επίθεσης κατά των Τούρκων. Δεύτερος μίλησε ο Νικηταράς. Έκανε εντύπωση στους Άγγλους αξιωματικούς το παράστημά του (ψηλός, λιγνός και μάτι εκδικητικό), αλλά και η πολεμική του κατάρτιση, που στο τέλος τον έκαμψε και πήραν παράταση για την επίθεση. Είναι γνωστό ότι μετά από δύο μέρες δολοφονήθηκε ο Γεώργιος Καραϊσκάκης, έγινε η καταστροφή του στρατοπέδου του Φαλήρου από τον Κιουταχή και ήταν μεγάλες οι απώλειες των Ελλήνων στρατιωτών αλλά και γνωστών οπλαρχηγών.

Βλέποντας το κακό που έγινε ο Νικηταράς, ήδη τραυματίας κι αυτός, αρπάζει μια σημαία και τους λέει: «Αδέλφια, εάν δεν ορίσουμε έναν Έλληνα αρχηγό να κουμαντάρει τ’ ασκέρι χαθήκαμε» Ρωτάνε τα παλικάρια: «Ποιον να βάλουμε;» «Τον Κίτσο τον Τζαβέλα», τους απαντά και δέχονται τα παλικάρια. Ούτε και τώρα πρότεινε τον εαυτό του. Ανεβαίνει στο πλοίο του Τσουρτς και του ανακοινώνει την απόφαση του στρατού. Ο Τσουρτς την αποδέχεται, αλλά δυστυχώς δεν την αποδέχεται ο Κίτσος Τζαβέλας. Έτσι διαλύθηκε το στρατόπεδο του Πειραιά και ο καθένας πήγε στα μέρη του και ο Νικηταράς γύρισε με τα εναπομείναντα παλικάρια του στο Μοριά.

Ο Νικηταράς, ο πιο άφθαρτος στρατηγός από τους εμφυλίους πολέμους και ο πιο τίμιος,διορίζεται από τον Κολοκοτρώνη υπεύθυνος στρατολόγησης της Μεσσηνίας για να αντι- μετωπίσουν τον Ιμπραήμ. Ιδού ένα μέρος της επιστολής:

«Προς τον Γενναιότατον στρατηγόν
Νικήταν Σταματελόπουλον.
Διορίζεσαι άμα λάβης την παρούσαν μου να παραλάβης υπό την οδηγίαν σου ενταύθα στρατιώτας, και στρατολογήσης μ’ όλην την δυνατήν ταχύτητα όσους οπλοφόρους μπορείς… Θέλεις δε μου γράφεις συχνά και κάθε συμβάν περίεργον προς οδηγίαν μου.
5 Ιουνίου 1827 Άργος
Ο Γενικός Αρχηγός
των Πελοποννησιακών Στρατευμάτων
Θ. Κολοκοτρώνης».

Με τον ερχομό του Καποδίστρια στην Ελλάδα και αναλαμβάνοντας τη διακυβέρνηση της ελεύθερης Ελλάδος διαλύει τον στρατόν για ν’ ασχοληθεί ο λαός με ειρηνικά έργα, όπως έλεγε ο Κυβερνήτης, ωστόσο κράτησε τρία συντάγματα. Ορίζει διοικητές τους Νικήτα Σταματελόπουλο, τον Γενναίο Κολοκοτρώνη και τον Πλαπούτα. Γενικός αρχηγός τίθεται ο Θ. Κολοκοτρώνης. Στη συνέχεια, τον Μάρτιο του 1829, ο Νικηταράς συνόδευσε τον Κυβερνήτη με την ιδιότητα του Γενικού Αρχηγού της Πολιτικής Φρουράς Πελοποννήσου στην πρώτη περιοδεία του στο Μοριά.

Τα χρόνια περνούν, δολοφονείται ο Κυβερνήτης, έρχεται η Αντιβασιλεία, βάζει φυλακή Κολοκοτρώνη και Πλαπούτα, τους καταδικάζουν εις θάνατον, αλλά ευτυχώς χάρη σε δυο άξιους δικαστές, τον Τερτσέτη και τον Πολυζωΐδη, οι οποίοι δεν υπέγραψαν την θανατική ποινή, γλύτωσαν την κρεμάλα.

Έρχονται κατόπιν και ο Βασιλιάς Όθωνας και όλοι μαζί οι κυβερνώντες ξέχασαν ότι υπήρχε κι άλλη υπόδουλη Ελλάδα. Το 1839 κάνει απόπειρα σύστασης μιας εταιρείας με την ονομασία «Φιλορθόδοξος Εταιρεία» με σκοπό την απελευθέρωση της υπόλοιπης Ελλάδας, με ιδρυτικά μέλη τον Νικηταρά, τον Γεώργιο Καποδίστρια (αδελφό του Κυβερνήτη), τον Νικόλα Ρενιέρη και τον Μ. Εμμ. Παπά.

Στις 22 Δεκεμβρίου του 1839 συλλαμβάνονται από τον Όθωνα και αφήνεται ελεύθερος μόνο ο Μ. Εμμ. Παπάς, ο οποίος εντέχνως είχε μπει στην Εταιρεία, για να τους προδώσει, όπως και έκανε.
Αφού κάθισαν προφυλακισμένοι έξι μήνες, δικάστηκαν στις 11 Ιουλίου του 1840. Ήταν τόσο αδύναμος λόγω της ασιτίας, της φυλάκισης και της ασθένειάς του, που μόλις τον αντίκρυσαν δικαστές και ακροατήριο βουβάθηκαν. Κατά την απολογία του, του επέτρεψαν οι δικαστές να απαντά καθήμενος. Μετά το πέρας της ακροαματικής διαδικασίας, το δικαστήριο τον αθώωσε υπό όρους. Τον μεν Γ. Καποδίστρια τον εξόρισαν, τον δε Νικηταρά τον περιόρισαν στην Αίγινα υπό επιτήρηση. Εκεί έμεινε άλλους δεκατέσσερις μήνες.

Στις 18 Σεπτεμβρίου του 1841, μετά από διάφορες εισηγήσεις στον Όθωνα, βγήκε από την Αίγινα και επέστρεψε στον Πειραιά. Με αφορμή εκείνη την περιπέτεια τον αποκαλούσαν «Νικήτας ο ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΣ». Όταν βγήκε από την βάρκα που τον μετέφερε από την Αίγινα στο Τουρκολίμανο και τον αντίκρυσαν οι δικοί του τυφλό και αδύνατο, δυστυχώς η μια του κόρη δεν άντεξε να τον βλέπει μπροστά της τον άλλοτε γίγαντα, ή όπως τον έλεγαν «ΑΧΙΛΛΕΑ» να είναι ένα ερείπιο, τρελάθηκε και αργότερα πέθανε.

Η φτώχεια ήταν τόσο μεγάλη που του συνέστησαν να γίνει ζητιάνος.

Αλλά την εποχή εκείνη έπρεπε να έχεις άδεια ζητιάνου. Έτσι του έδωσε ο τότε Υπουργός Στρατιωτικών άδεια να ζητιανεύει μια φορά την εβδομάδα, κάθε Παρασκευή στον Ιερό Ναό της Ευαγγελίστριας του Πειραιά.

Ο ΗΡΩΑΣ ΠΟΥ ΕΓΙΝΕ ΖΗΤΙΑΝΟΣ ΣΤΑ ΠΡΟΑΥΛΙΑ ΤΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ ΜΕ ΕΓΚΡΙΣΗ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

Όταν αυτό έφτασε στα αυτιά του πρέσβη της Μεγάλης Δύναμης, αυτός απεστάλθη από την κυβέρνηση του στο πόστο όπου επαιτούσε ο μεγάλος οπλαρχηγός. Μόλις ο Νικηταράς αντελήφθη τον ξένο μάζεψε αμέσως το απλωμένο χέρι του.

„Τι κάνετε στρατηγέ μου;“ ρώτησε ο ξένος
„Απολαμβάνω ελεύθερη πατρίδα“ απάντησε υπερήφανα ο ήρωας.
„Μα εδώ την απολαμβάνετε καθισμένος στον δρόμο;“ επέμενε ο ξένος.
„Η πατρίδα μου έχει χορηγήσει σύνταξη για να ζω καλά, αλλά έρχομαι εδώ για να παίρνω μια ιδέα πως περνάει ο κόσμος“ απήντησε περήφανα ο Νικηταράς.

Ο ξένος κατάλαβε, και διακριτικά, φεύγοντας άφησε να του πέσει ένα πουγκί με χρυσές λίρες.
Ο Νικηταράς άκουσε τον ήχο, έπιασε το πουγκί και φώναξε στον ξένο:“ Σου έπεσε το πουγκί σου. Πάρε το μην το βρει κανένας και το χάσεις!!!“

Σημειωτέον ότι ο Νικηταράς είχε δανείσει στο Ελληνικό έθνος 12.225 φοινίκια και 105.000 γρόσια, τα οποία διεκδικούσε και διεκδίκησε και η οικογένειά του μετά το θάνατό του, αλλά ποτέ δεν έλαβαν. Βλέπετε το ελληνικό κράτος ήταν πολύ οργανωμένο ως προς την επαιτεία, ενώ δεν μπορούσε να δώσει τα δανεικά ή τουλάχιστον μια μικρή σύνταξη για να ζήσει έστω υποτυπωδώς ένας γενναιόδωρος και άξιος στρατηγός.

Το απόβραδο της 24ης Σεπτεμβρίου του 1849, ζητά από την γυναίκα του Αγγελίνα να τον βγάλει στο λιακωτό ν’ αντικρίσει για τελευταία φορά το ηλιοβασίλεμα και η Αγγελίνα που ήξερε από χρόνια ότι ήταν τυφλός του απαντά: «Μα τι να δεις Νικήτα μου, αφού δεν βλέπεις;» Και εκείνος της απαντά: «Να νιώσω το τελευταίο ηλιοβασίλεμα στην θάλασσα».

Έτσι κι έγινε. Το πρωί στις 6 ώρα της 25ης Σεπτεμβρίου του 1849 ο Στρατηγός Νικήτας Σταματελόπουλος έσβησε.
Τα άσχημα μαντάτα φτάνουν γρήγορα και πλήθος κόσμου φτάνει στο φτωχικό του στην Καστέλα για να τιμήσουν τον Άνθρωπο Νικήτα. Η επιθυμία του ήταν να ταφεί στο Μοριά. Η οικογένειά του ήθελε στην Καστέλλα, αλλά επικράτησε η γνώμη των συναγωνιστών του στρατηγών και γερουσιαστών και τον έφεραν από την Καστέλλα του Πειραιά στην Αθήνα για να τον θάψουν στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών, δίπλα στον μπάρμπα του Θόδωρο Κολοκοτρώνη για να τα λένε, όπως κι έγινε. Η εξόδιος ακολουθία έγινε στην Αγία Ειρήνη στην οδό Αιόλου. Τον επικήδειο εκφώνησε ο Νεόφυτος Βάμβας.

Τον επιτάφιο εκφώνησε ο Παναγιώτης Σούτσος.
Μια παράγραφος από τον λόγο του είναι η εξής:

«Ω σεις Αίαντες, Διομήδαι, Αγαμέμνονες, Οδυσσείς και Νέστορες του ελληνικού αγώνος, οι συνοδεύοντες εις το έσχατον αναπαυτήριον του νέου ΑΧΙΛΛΕΑ του Τουρκομάχου Ελλάδος Νικήταν τον Τουρκοφάγον».

Τον Δεκέμβριο του 1867 πέθανε και η γυναίκα του η Αγγελίνα. Το 1898 πέθανε ο γιος του Ιωάννης, άτεκνος, αργότερα πεθαίνει και η κόρη του Ρεγγίνα και αυτή άτεκνη. Έτσι έσβησε η οικογένεια του Νικήτα Σταματελόπουλου.

Μερικές υπογραφές και προσφωνήσεις των συναγωνιστών του και της εξουσίας:

Ο Μάρκος Μπότσαρης: «Ο αδελφός σου»
Ο Πανουργιάς: «Αδελφέ μου Νικήτα»
«Στρατηγέ! Η Ελλάδα σε προσκαλεί να την βοηθήσεις».
«Νικήτα! Εις αυτήν την κρίσιμον περίστασιν η Ελλάς επί σε έχει προσηλωμένους τους οφθαλμούς της…».
«Το Εκτελεστικόν Σώμα προς τον πατριώτην Στρατηγόν Νικήταν Σταματελόπουλον… τάχυνου για την αγάπη του έθνους σου, τάχυνου για να φθάσεις τα δέοντα».

Εάν δεν υπήρχαν άνθρωποι σαν τον Νικηταρά, τον Κολοκοτρώνη, τον Πλαπούτα και τόσους άλλους αγωνιστές του 1821, δεν ξέρουμε αν υπήρχε Ελλάδα στον χάρτη. Ας τους συγχωρέσει ο Θεός για όσα τους έκαναν άνθρωποι και θεσμοί, όπως τους συγχωρούσε ο Νικήτας.

elkosmos.gr/

21 σχόλια:

  1. Εγώ ξέρω πως γεννήθηκε το 1782 στην Νέδουσα Μεσσηνίας ( Μεγάλη Αναστάσοβα)και η καταγωγή του ήταν από το χωριό Τουρκολέκα Μεγαλόπολης! Κάθε χρόνο προς τιμήν του υποστηρίζω ως χορηγός και συνδιοργανωτής αγώνα επειδή στην ομάδα μας έχω έναν αθλητή που έχει καταγωγή από την Νέδουσα! Φέτος ο αγώνας θα γίνει αρχές Νοεμβρίου και έχω κοιμηθεί βράδια εκεί οργώνοντας τα βουνά! Συγχαρητήρια για την ανάρτηση αλλά νομίζω πως είναι όπως τα λέω ή μπορεί όμως να κάνω εγώ λάθος...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Από τη Βικιπαίδεια
      >Γεννήθηκε στο χωριό Μεγάλη Αναστάσοβα των Πισινών Χωριών του Μυστρά (σημερινή Νέδουσα Μεσσηνίας) , στους πρόποδες του Ταϋγέτου, 25 χλμ από την πόλη της Καλαμάτας όπως μας διηγείται ο ίδιος στα απομνημονεύματά του που κατέγραψε ο Γ. Τερτσέτης. Στη σελ. 13 αναφέρει: "Εγεννήθηκα εις ένα χωριό Μεγάλη Αναστασίτσα (Αναστάσοβα) αποδώθε από του Μυστρά προς την Καλαμάτα.

      Ως προς το έτος γέννησης του οι απόψεις διίστανται. Άλλοι αναφέρουν το έτος 1781, άλλοι το 1783 και άλλοι το 1787.<

      Αλλά μάλλον το 1772 που αναφέρει το άρθρο είναι λάθος.

      Διαγραφή
    2. Εντάξει, το σχόλιο μου αφορά την ημερομηνία γέννησης και το που μεγάλωσε! Στην Νέδουσα (Μεγάλη Αναστάσοβα) υπάρχει η προτομή του στην μικρή πλατεία δίπλα από την εκκλησία και αναγράφεται ότι γεννήθηκε εκεί κσι τις ημερομηνίες 1782-1849! Επίσης όλοι οι τοπικοί φορείς λένε το 1782, χωρίς αυτό να σημαίνει και το απόλυτο! Απλά το σημειώνω υπό την έννοια πως λόγω εντοποιότητας ίσως ξέρουν καλύτερα! Όπως και να έχει αυτό δεν αλλάζει τα συναισθήματα για την επιλογή της ανάρτησης! Σημ. Μερικές φορές έχω "πιάσει" την Βικιπαιδεια "αδιάβαστη" ή να βάζει στην αρχή για "πονηρά" θέματα ( θεολογικά λόγου χάριν ή ιστορικά)πληροφορίες που "βολεύουν" μέρος του " συστήματος" και στο βάθος κήπος τις υπόλοιπες που οι περισσότεροι αναγνώστες δεν θα εμβαθύνουν λόγω χρόνου κ.λ.π. Απλά το καταθέτω καμμιά φορά να τό χουμε κατά νου, γιατί κι εκεί κάποια χέρια αναρτούν...καλό ξημέρωμα!!

      Διαγραφή
    3. η φωτογραφία του αγάλματος γνωρίζετε που βρίσκεται?

      Διαγραφή
  2. ωραιον αρθρο.
    Η φωτογρΑφια του ητο ανηρτημενη μετα αλλων φωτογραφιων , ηρωων της επαναστασεως 1821 στο δημοτικο σχολειον οπου εφοιτησα.Σε ενα χωριον διχως ρευμα , και διχως δικτυο υδρευσεως και αποχετευσεως.Υπηρχαν μονον δυο κρουνοι βρυσες δι ολον το χωριον.
    Οιτε αυτοκινητα ουτε σουπερ μαρκετ.
    Αλλα οι φωτογραφιες υπηρχαν.Αναρτωμαι διατι δεν υπαρχουν και σημερα στα σχολεια , ωστε να αποτελεσουν προτυπον δια την νεολαια?Διατι?Ποιος θιγεται απο την εμφανιση και εκθεση φωτογραφιων ελληνων ηρωων?
    Δι αυτο λοιπον ευχομαι ολοψυχως στον Ινφογνωμων να συνεχισει πραττει τουτο, καθημερινως ας μνημονευωμεν εναν τουλαχιστον ηρωα.
    Θα αποδωσει καρπους.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Καλέ μου μην αναρωτιέσαι άδικα!Για τον ίδιο λόγο που το κράτος δεν έδωσε εν ζωή στον Νικηταρά που μας ελευθέρωσε το δικαίωμα να ζήσει! Φαντάσου νωπά τι έκανε! Σήμερα λοιπόν ξεπουλά αυτά που λευτέρωσε! Για τον ίδιο λόγο που η Βικιπαίδεια δεν επεκτείνεται να γράψει ποιοί είπαν στον Τερτσέτη και Πολυζωίδη να απαλλάξουν από την θανατική ποινή τον Κολοκοτρώνη και να δικάσουν σε φυλάκιση παρόλο που κυριολεκτικά του έβαλαν το μαχαίρι στο λαιμό να τον καταδικάσει εις θάνατον!Για τον ίδιο λόγο που σήμερα αφαιρούν τα λατινικά, τον νόμο της εντροπίας από την φυσική, αλλάζουν την ιστορία που ήδη είναι ελλειμματική από τα βιβλία της ιστορίας δίνοντας περισσότερη βάση στην Ευρώπη! Τα πανεπιστήμια βγάζουν φιλολόγους και ιστορικούς που γαλουχούνται να μεταφέρουν "μιαν άλλη" ιστορία και παιδεία...το έχουν πιάσει το νόημα γι αυτό δεύτερη γλώσσα στην Θράκη "πιλοτικά" έβαλαν τα τουρκικά...πιλοτικά πάντα...

      Διαγραφή
    2. Αγαπητέ φίλε να συμπληρώσω με την ευκαιρία για τον Νικηταρά πως τίποτα δεν κερδίζεται χωρίς μαχαίρι...με το μαχαίρι ήταν ο Νικηταράς...τα άλλα είναι να χουμε να λέμε...

      Διαγραφή
    3. @ ΣΑΓΓΑΡΙΟΣ και sakis mantas,

      Τμήμα από δημοσίευση που είχα κάνει στο παρόν, ένα χρόνο πριν:

      …κι αν τα δεινά του Νικηταρά ακούγονται ακραία, υπήρχαν άλλοι αγωνιστές και αγωνίστριες του αγώνα που υπέστησαν μεγαλύτερες ξεφτίλες. Πχ η Μαντώ Μαυρογένους (που πέθανε πάμφτωχη) που ο υπάλληλος του Ταμείου συντάξεων της είπε «…και τι έκανες εσύ για την πατρίδα για να δικαιούσαι σύνταξη;…» και ο Ανδρούτσος που «τακτοποιήθηκε» με συνθηματικό μήνυμα που έλεγε «…πούλα το λάδι όσο είναι καιρός, πριν πέσει η τιμή του…»

      Η Πατρίς, παρά την εντύπωση που αφήνει το έργο του ζωγράφου Θεόδωρου Βρυζάκη, δεν ήταν ποτέ ευγνωμονούσα. Η Πατρίς, δεν οφείλει ευγνωμοσύνη προς κανέναν. Τυπικά, η Πατρίδα δεν οφείλει σε εμάς - εμείς οφείλουμε στην Πατρίδα! Παρ’ όλα αυτά, όπως και να το κάνουμε, η ευγνωμοσύνη της Πατρίδος προς τους Ήρωες που αγωνίστηκαν για αυτήν, απαλύνει τον πόνο των τραυμάτων και αποδίδει το αίσθημα της ηθικής ικανοποίησης. Και «Πατρίδα» είμαστε όλοι μας.

      Aν και ο Ανδρούτσος δολοφονήθηκε από τον υπαρχηγό του Γκούρα και τον πρώην συναγωνιστή του Μαμούρη υπό τις εντολές του Κωλέττη (του πλέον δόλιου & τρισάθλιου πολιτικού της Ελληνικής Ιστορίας τον οποίον κατά την γνώμη μου κακώς τιμούμε με ονοματοδοσία οδών, ενώ θα έπρεπε το όνομά του να μνημονεύεται σε δημόσια ουρητήρια), στην ουσία η Πατρίδα γύρισε την πλάτη στον Ανδρούτσο, κι αν από καθαρή τύχη δεν αποκαλυπτόταν η αλήθεια και οι συνθήκες δολοφονίας του δεκαετίες αργότερα, σήμερα δεν θα γνωρίζαμε την αντρειοσύνη του και την πραγματική προσφορά του στον αγώνα.

      Τι να πει κανείς για την Μαντώ Μαυρογένους; Η πάμπλουτη (για τα δεδομένα της εποχής) αυτή γυναίκα αριστοκρατικής καταγωγής, έδωσε όλη της την περιουσία για τον αγώνα του Έθνους και στο τέλος η μοίρα της είχε επιφυλάξει να ακούσει από την Πατρίδα (από τον υπάλληλο του Ταμείου συντάξεων) να της απαντά πως δεν δικαιούται σύνταξη με το ειρωνικό «…και τι έκανες εσύ για την πατρίδα για να δικαιούσαι σύνταξη;…». Κι όταν ΧΩΡΟΦΥΛΑΚΕΣ (δηλαδή υπάλληλοι της Πατρίδος) λεηλάτησαν και λαφυραγώγησαν σαν κοινοί κλέφτες (!!!) την περιουσία της μέσα από το σπίτι της, ο δκτής της Χωροφυλακής εξοργίστηκε τόσο που τιμώρησε με βούρδουλα τους δράστες - όχι επειδή λαφυραγώγησαν το σπίτι της Μαυρογένους… αλλά επειδή το έμαθε τελευταίος και δεν πρόλαβε να λαφυραγωγήσει κι αυτός!

      «Πατρίδα», είμαστε όλοι μας. Κι αν ή όταν η Πατρίδα αποδώσει τιμές σε ζώντες ή νεκρούς Ήρωες, θα είναι επειδή έστω κι ένας από εμάς γονατίσει εμπρός σε κάποιον που αγωνίστηκε / πόνεσε / μάτωσε / πέθανε και πει «εκ μέρους της Πατρίδος, ΣΕ ΕΥΧΑΡΙΣΤΟΥΜΕ».

      Διαγραφή
    4. Σωστό, και τα στοιχεία είναι έτσι σύμφωνα με την ιστορία χωρίς αλλοιώσεις! Συμφωνώ και πως Πατρίδα είμαστε όλοι μας! Απλά θα ήθελα ταπεινά να πω μόνον: οφείλουμε ηθικά ως όλον ( παρελθόν και το μέλλον) έμψυχον που αποτελέσαμε, αποτελούμε και θα αποτελούμε την Πατρίδα ως συμμετέχοντες στην διατήρηση της ιδέας της να αποδίδουμε τιμές στους αξιότερους, στους αδέκαστους κ.λ.π. όχι απαραίτητα υλικά αλλά έναν καλό λόγο! Ακόμα κι αυτό που έγραψες εσύ πιο πάνω απόδοση τιμής είναι λέγοντας πέντε κουβέντες αλήθειας γι αυτούς τους ανθρώπους που οφείλουμε την λευτεριά μας την ποδοπατημένη από όσους πέρασαν! Τιμή είναι και το να συνεχίσουμε με το αίμα μας να διαιωνίζουμε τις Θερμοπύλες και τα Δερβενάκια όπου επιβάλλεται με το αίμα μας! Ο Νικηταράς λοπόν για να κλείσω στέλνοντας μια ταμπακιέρα αξίσς που του χάρισαν στην γυναίκα του της έγραψε λέγοντας: " στην χαρίζω να με θυμάσαι πως σε αγαπώ...την Πατρίδα πρώτα και μετά εσένα αγαπώ και έχω στην καρδιά μου"...

      Διαγραφή
    5. Τώρα αναρτοῦν στα σχολεῖα της εικόνα του Τζάστιν Μπίμπερ
      τ

      Διαγραφή
  3. Twice I played Nikitaras at the school. theater. No more than 10 yrs old. Half a century later, I still get tears in my eyes for the honor. Erosso General!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Η Ιστορία πάντα θα γράφει με χρυσά γράμματα τα παίκτρια του !!! Τα δε αλλά σκουλήκια που προδίδουν την χώρα τους πρέπει να τους φυλακίσει

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. http://infognomonpolitics.blogspot.com/2017/09/25-1849-1821.html?showComment=1506425792713#c3672853184759325204

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Απο τοτε που ο Κρονος ετρωγε τα παιδια του αρχισε η Ιστορια της Ελλαφδας...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Η κατάρα της Ελλάδος υπήρξαν Κωλέττης Μαυροκορδάτος και Φαρμακίδης. Το αντίστοιχο είναι σήμερα Τσίπρας Κοτζιάς και Καμένος. Και ακόμη το έργο των πουλημένων αυτών δεν το έχουμε δει ως το τέλος. Από τους σύγχρονους στο ύψος των εθνικών περιστάσεων στάθηκαν μόνο Μεταξάς και Τάσος Παπαδόπουλος.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. "η Οκτωβρίου 1829: Ο Καποδίστριας θεμελιώνει την κυριαρχία της Ελλάδος πάνω στον στόχο της Επανάστασης"
    https://karavaki.wordpress.com/2016/09/30/october-1st-1829-hellenic-currency/

    "Η Ελλάς ως μέτοχος της Ευρωπαϊκής Ιδέας #5"
    https://karavaki.wordpress.com/2016/03/20/greece-european-idea-5/

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Μόνον οι Ι. Μεταξάς και Γ. Παπαδόπουλος άσκησαν εκπαιδευτική πολιτική η οποία να ξεκινά από την οφειλόμενη τιμή των επιγενομένων στους προγενεστέρους.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. ανωτερω κυριοι
    απο τα γραφομενα σας και τον αριθμο σας, συναγεται μετα βεβαιοτητος, οτι ηδη υπαρχουν αρκετοι ΕΛΛΗΝΕΣ ικανοι να αναψουν σπιθα . ωστε να ξεπροβαλλουν και λοιποι που δισταζουν. Η Ελλας ειχε και θα εχει ηρωες.
    Ειναι στιγμες που ως ανθρωπος και ως Ελλην συγκινουμαι.
    Τα σεβη μου στους Ελληνες Ηρωες.
    Υγιαινετε απαντες.
    Η Ελλας θα ανακαμψει.
    Πρωτιστως ομως με φωτια και τσεκουρι στους προσκυνημενους.
    Κανενα ελεος πλεον.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Καλησπέρα..Θα ήθελα να ρωτήσω από ενδιαφέρον προς την ιστορία. Ο Νικηταράς που γνωρίζουμε ως ανιψιός του Κολοκοτρώνη και αδερφός του Παπαφλέσσα, είναι το ίδιο πρόσωπο; Η απορία μου προκύπτει από το ότι ενώ ο Νικηταράς αναφέρεται ιστορικά ως ανιψιός του Κολοκοτρώνη, ο δε Παπαφλέσσας δεν αναφέρεται ποτέ όσο γνωρίζω ως και αυτός ανιψιός του Κολοκοτρώνη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Σάκη Μαντά, διάβασε λίγο ιστορία.

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Υφίσταται μετριασμός των σχολίων.

- Παρακαλούμε στα σχόλια σας να χρησιμοποιείτε ένα όνομα ή ψευδώνυμο ( Σχόλια από Unknown θα διαγράφονται ).
- Παρακαλούμε να μη χρησιμοποιείτε κεφαλαία γράμματα στη σύνταξη των σχολίων σας.