10/12/08

Τα αδιέξοδα της αμερικανικής διπλωματίας στη Μ. Ανατολή


Ένα χρόνο μετά τη συνδιάσκεψη της Αννάπολης

Χρήστος Ιακώβου
Διευθυντής Κυπριακού Κέντρου Μελετών

Πέρασε ήδη ένας χρόνος από την διεθνή συνδιάσκεψη της Αννάπολις για το Παλαιστινιακό και τα ερωτήματα παραμένουν ακόμη μετέωρα. Τι ακριβώς κρυβόταν πίσω από τη συνδιάσκεψη και γιατί η Κοντολίζα Ράϊς επέλεξε τη συγκεκριμένη περίοδο
για εκείνη την πρωτοβουλία; Όσο περισσότερο απομακρυνόμαστε χρονικώς από την συνδιάσκεψη της Ανάπολις άλλο τόσο αποκρυσταλλώνεται η άποψη ότι το γεγονός αυτό μόνο επιφανειακά αφορούσε τους Ισραηλινούς και τους Παλαιστίνιους.
Το αμερικανικό υπουργείο εξωτερικών πιστεύει ότι η συμμαχία του Ιράν με τη Συρία, τη Χεζμπολάχ και τη Χαμάς είναι πλέον έτοιμη να αρχίσει την προέλασή της και ότι τα...κράτη που αντιστέκονται σε αυτή έχουν προ πολλού περιέλθει σε δύσκολη θέση. Η ειρηνευτική διαδικασία, λοιπόν, αποτελεί ένα καλό πρόσχημα για τη συγκέντρωση των «μετριοπαθών» κρατών της περιοχής με στόχο τη δημιουργία μιας συμμαχίας ενάντια στον άξονα της Τεχεράνης.
Με τα σημερινά δεδομένα, η ίδια η ειρηνευτική διαδικασία στερείται υπόστασης. Είναι σαν να διοργανώνεις ένα γάμο δίχως νύφη και γαμπρό, μόνο και μόνο για να καλέσεις ανθρώπους με τους οποίους ενδιαφέρεσαι να συνεργαστείς. Το βασικό μέλημα των διοργανωτών είναι να συσπειρώσουν τους αντιπάλους των Ιρανών και να επαναπροσδιορίσουν τους στρατηγικούς συσχετισμούς στη Μέση Ανατολή. Το Ιράν, λοιπόν, κατόρθωσε ό,τι δεν κατάφεραν οι ειρηνευτικές προτάσεις των περασμένων δεκαετιών: Έφερε πιο κοντά το Ισραήλ, την Ιορδανία, τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την Παλαιστινιακή Αρχή και τις ΗΠΑ. Είτε στο Ισραήλ είτε σε κάποιο αραβικό κράτος, θα ακούσει κανείς την ίδια ακριβώς εκτίμηση: Το Ιράν εξελίσσεται σε ηγεμονική δύναμη της περιοχής, απλώνοντας παντού τα πλοκάμια της επιρροής του.
Οι Σύροι, έχοντας κόψει τους δεσμούς με τα σουνιτικά κράτη για χάρη της Τεχεράνης, αισθάνονται ολοένα και πιο ισχυροί. Τουλάχιστον, το ένα τρίτο του Ιράκ βρίσκεται υπό την επιρροή του Ιράν. Παράλληλα, η Χεζμπολάχ είναι σήμερα πιο ισχυρή και οι άνδρες της καλύτερα εκπαιδευμένοι απ’ ό,τι πριν από τον πόλεμο του 2006. Η Χαμάς αρχίζει και αυτή να περιστρέφεται στην τροχιά του Ιράν και επιπλέον φαντάζει πιο πιθανό ότι θα καταλάβει τη Δυτική Όχθη, παρά ότι θα απολέσει τον έλεγχο της Λωρίδας της Γάζας. Εν ολίγοις, η Τεχεράνη εκμεταλλεύεται τους τρεις εμφυλίους της Μέσης Ανατολής (Ιράκ, Λίβανος, Παλαιστίνη) προς όφελός της και είναι πλέον σε θέση να κινητοποιήσει τους πιστούς σ’ εκείνη ισλαμιστές ενόπλους στα νότια και τα βόρεια σύνορα του Ισραήλ. Την ίδια στιγμή, η αραβική κοινή γνώμη –ακόμα και στα σουνιτικά κράτη– βλέπει με συμπάθεια το Ιράν, ενώ η Αίγυπτος, που θα μπορούσε να λειτουργεί ως αντίβαρο στην Τεχεράνη, μοιάζει να απέχει από τις εξελίξεις.
Η σπουδή της υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ έχει, λοιπόν, εξήγηση. Η Κοντολίζα Ράϊς αντιλήφθηκε όσα λένε οι ηγέτες των μετριοπαθών κρατών της περιοχής στις κατ’ ιδίαν τους συζητήσεις – ότι δηλαδή δεν τρέφουν αυταπάτες για ειρήνευση στην περιοχή, αλλά τρέμουν το κόστος της αποτυχίας. Έχουν προ πολλού κατανοήσει ότι οι μέρες των καθεστώτων τους στην εξουσία θα είναι μετρημένες αν δεν καταφέρουν να επανακινήσουν την ειρηνευτική διαδικασία και να σφυρηλατήσουν μια συμμαχία κατά του Ιράν.
Υπάρχουν, βέβαια, μερικά σοβαρά προβλήματα, που πρέπει να ξεπεραστούν. Κατ’ αρχάς, οι Σαουδάραβες υποστηρίζουν παρασκηνιακά την ιδέα της σύστασης συμμαχίας κατά του Ιράν, αλλά αποφεύγουν να μετουσιώσουν τα λόγια τους σε πράξεις. Επιπλέον, ορισμένοι μετριοπαθείς, πλην όμως, αυταρχικοί ηγέτες της περιοχής έχουν εξελιχθεί σε υποστηρικτές του Πακιστανού προέδρου, στρατηγού Περβέζ Μουσαράφ, και πιέζουν τις ΗΠΑ προκειμένου να μην καταδικάσουν την πολιτική του. Την ίδια στιγμή, υψηλόβαθμα στελέχη τόσο της ισραηλινής αλλά και της παλαιστινιακής κυβέρνησης παραδέχονται ότι στη συνδιάσκεψη της Ανάπολις δεν υπήρχαν ρεαλιστικοί στόχοι.
Η κατάσταση, συνεπώς, μπορεί να τεθεί εκτός ελέγχου, αφήνοντας την αμερικανίδα υπουργό εξωτερικών σε εξαιρετικά δυσχερή θέση. Αν δεν καταστεί δυνατός ο σχηματισμός συμμαχίας εναντίον του Ιράν, οι φιλοαμερικανοί Άραβες θα προσπαθήσουν να απομακρύνουν τη Συρία από την τροχιά της Τεχεράνης, υποσχόμενοι στο καθεστώς Άσαντ τον έλεγχο του Λιβάνου. Στην περίπτωση αυτή, η Ράις θα κληθεί να αποφασίσει αν αξίζει να θυσιάσει τις αρχές της κυβέρνησης Μπους προκειμένου να συνεχίσει τον αγώνα κατά των Ιρανών.
Παρ’ όλα αυτά, η υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, δεν έχει άλλη επιλογή. Προσπαθεί για τον σχηματισμό μιας συμμαχίας μεταξύ των φιλοαμερικανών της Μέσης Ανατολής διότι ο Τζορτζ Μπους δεν προτίθεται να επιτεθεί στο Ιράν. Αντίθετα, έχει εναποθέσει τις ελπίδες περιορισμού της ιρανικής επιρροής στους διπλωματικούς ελιγμούς της Κοντολίζα Ράις.

4 σχόλια:

  1. Περβεζ Μουσαραφ ???
    Απο ποτε ειναι το αρθρο???
    Λιγη σοβαροτητα δεν βλαπτει, το μπλογκ ειναι απο τα αξιολογα...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Ανώνυμε φίλε
    ενημέρωσα τον συντάκτη για την ένστασή σου.
    Θα απαντήσει.

    Σάββας

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Εκ παραδρομής στάλθηκε το κείμενο με συντακτικό λάθος πριν την διόρθωση του. Διαβάστε το διορθωμένο κείμενο στο http://geopolitics-gr.blogspot.com/ .
    Με την ευκαιρία αυτή να συγχαρούμε το Σάββα για το εξαίρετο μπλοκ του και για την πολύ καλή δουλειά που κάνει και να τον παρακαλέσουμε να μας αναρτήσει στα μπλοκς «διαβάστε και αυτά . . .»
    Με εκτίμηση
    Geopolitics-Gr

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Χτες, Τρίτη 9 Δεκεμβρίου, ο εκπρόσωπος των Ηνωμένων Εθνών για θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθηγητής Richard Falk (που συμπτωματικά συμβαίνει να είναι εβραίος, καταδίκασε τον αποκλεισμό της Λωρίδας της Γάζας ως «έγκλημα εναντίον της ανθρωπότητας», «για το οποίο πρέπει να επιληφθεί το Διεθνές Κακουργιοδικείο της Χάγης (International Criminal Court (ICC)».
    Σήμερα, σύμφωνα με την Ισραηλινή εφημερίδα Haaretz, o Πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, Miguel d'Escoto Brockmann, προσπάθησε να αποτρέψει ομιλίες που επρόκειτο να δοθούν από αντιπροσώπους ενός ανεπίσημου οργάνου «ΔυτικοΕβρωπαίων» όταν πληροφορήθηκε ότι η πρέσβειρα του Ισραήλ στα Ηνωμένα Έθνη θα αντιπροσώπευε το όργανο αυτό, και θα εκφωνούσε λόγο, ως ‘εκ περιτροπής πρόεδρος’, στην αναμνηστική συνεδρίαση για τα 60 χρόνια από την «Οικουμενική Ανακήρυξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων» από τα Ηνωμένα Έθνη.
    Σύμφωνα με την εφημερίδα οι Ευρωπαίοι αντιπρόσωποι απέρριψαν την πρόταση για ματαίωση της συνεδρίασης και εξέφρασαν την αγανάκτηση τους για την πρόθεση του προέδρου. Εις απάντηση ο κ. Brockmann πρόθεση ανακοίνωσε την πρόθεση του να προσθέσει ένα αντιπρόσωπο του Αραβικού κόσμου και έναν εκ των αδέσμευτων στην λίστα των ομιλητών.
    Αυτά όλα μου θυμίζουν τους «Γραμματείς και Φαρισαίους», και τις δίκαιες και θεάρεστες πράξεις τους από το Κατά Ματθαίον, που μας δίδασκαν στα θρησκευτικά στο σχολείο…. Αυτή λοιπόν είναι η ‘Ευρώπη’ στην οποία ‘ανήκουμε’. Δηλαδή η Ευρώπη του Xavier Solana! Μιτς υγεία μας!!! Τα παράπονά σας στον Sarkozi.
    Εδώ τα άρθρα:
    UN GENERAL ASSEMBLY CHIEF TRIES TO BLOCK ISRAELI ENVOY'S ADDRESS
    By Shlomo Shamir, Haaretz Correspondent 10/12/2008

    The President of the United Nations General Assembly tried to prevent Israel's ambassador, Professor Gabriela Shalev, from speaking at a special commemorative plenary session marking 60 years since the UN adopted and proclaimed the Universal Declaration of Human Rights, scheduled for Wednesday.

    The General Assembly President, Miguel d'Escoto Brockmann, tried to cancel speeches that were to be given by representatives of the unofficial regional group known as "Western European and others," after he learned that Israel's ambassador was to represent the group as its rotating chairman.

    However, European representatives rejected the motion to cancel the meeting, and voiced outrage at his attempt to prevent the address.
    In response, Brockmann announced that he would add a representative of the Arab bloc and a representative of unaffiliated nations, two blocs known to be hostile toward Israel, to the list of speakers at the session.

    UN PANEL DEMANDS ISRAEL LIFT GAZA BLOCKADE, FREE PALESTINIAN PRISONERS
    By Reuters 09/12/2008
    The UN Human Rights Council called on Israel on Tuesday to take nearly 100 measures, from lifting its blockade on Gaza to releasing Arab detainees.

    The 47-member-state Council adopted its list of 99 recommendations by consensus at the end of a two-day review of Israel's human rights record.
    Richard Falk, the Council's special rapporteur on human rights in Palestinian territories occupied since 1967, said on Monday that Israel's blockade of the Gaza Strip amounted to a "crime against humanity" and should be investigated by the International Criminal Court (ICC).

    Falk, an American Jew who is an international law professor, also said that an urgent effort should be launched at the UN itself to ensure protection of the people of Gaza.

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Υφίσταται μετριασμός των σχολίων.

- Παρακαλούμε στα σχόλια σας να χρησιμοποιείτε ένα όνομα ή ψευδώνυμο.
- Παρακαλούμε να μη χρησιμοποιείτε κεφαλαία γράμματα στη σύνταξη των σχολίων σας.