30/1/12

ΙΡΑΝ- ΔΥΣΗ Επιστροφή στις διαπραγματεύσεις(;)

Ένα προσεκτικό «παιχνίδι» ισχύος και διπλωματίας ξεδιπλώνεται και από τις δύο πλευρές στην πρόσφατη κρίση που έχει ξεσπάσει μεταξύ Ιράν και Δύσης.

Επιμέλεια: Μαρίνα Γ. Μεϊντάνη
http://www.makthes.gr
Η Τεχεράνη έσπευσε να απαντήσει με αντίμετρα στις κυρώσεις που ανακοίνωσε την περασμένη Δευτέρα η ΕΕ, διακηρύσσοντας σε όλους τους τόνους και με απτές αποδείξεις ότι τα μέτρα που έλαβαν οι «27» περισσότερο πλήττουν τη δική τους οικονομία. Απείλησε με άμεση διακοπή στην τροφοδοσία πετρελαίου προς τη Δύση πριν ξεκινήσει το εμπάργκο, που ουσιαστικά ανακοινώθηκε για τις αρχές Ιουλίου. Επίσης, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ, από όπου διακινείται το ένα τρίτο των πετρελαίων προς τη Δύση.
Παράλληλα όμως την περασμένη Πέμπτη o ιρανός πρόεδρος εμφανίστηκε έτοιμος να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις προκειμένου να βρεθεί λύση μέσω του διαλόγου στο πυρηνικό του πρόγραμμα, που προκαλεί ανατριχίλα σε Ουάσιγκτον και Τελ Αβίβ. «Το Ιράν είναι έτοιμο να διαπραγματευτεί στη βάση του αμοιβαίου σεβασμού», δήλωσε μία ημέρα νωρίτερα ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αλί Ακμπάρ Σαλεχί.

Αλλά ούτε και η Ουάσιγκτον, όπως φαίνεται, είναι έτοιμη να ανοίξει ένα ακόμη πολεμικό μέτωπο στην περιοχή. Αυτό που περισσότερο φαίνεται να την ενδιαφέρει είναι η απρόσκοπτη ροή του πετρελαίου, καθώς και ένας περιορισμός της επιρροής της Τεχεράνης, που εκτείνεται από το δυτικό Αφγανιστάν μέχρι τη Βηρυτό και τις ανατολικές ακτές της Μεσογείου, με ευκταίο και τελικό στόχο την ανατροπή του καθεστώτος Αχμαντινετζάντ.

Παράθυρο για συνομιλίες
Από την πλευρά της Τεχεράνης έγινε γνωστό ότι η αμερικανική κυβέρνηση έστειλε στον ιρανό ανώτατο ηγέτη Αλί Χαμενεΐ επιστολή στην οποία αναφέρεται ότι ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ αποτελεί «κόκκινη γραμμή» για την Ουάσιγκτον. Στην ίδια επιστολή ωστόσο προσφέρεται και μία δεύτερη ευκαιρία για απευθείας συνομιλίες με το Ιράν. Η Ουάσιγκτον διέψευσε χλιαρά την πρόταση για προσφορά συνομιλιών, αλλά δεν αρνήθηκε ότι είχε αποστείλει μήνυμα στην ιρανική ηγεσία. Μία εβδομάδα νωρίτερα, και πριν οι Βρυξέλλες αποφασίσουν για τις κυρώσεις, η αμερικανίδα υπουργός Εξωτερικών Χίλαρι Κλίντον δήλωνε στον γερμανό ομόλογό της: «Δεν επιδιώκουμε σύγκρουση. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι ο λαός του Ιράν αξίζει ένα καλύτερο μέλλον. Μπορούν να έχουν αυτό το μέλλον, η χώρα μπορεί να επανενταχθεί στην παγκόσμια κοινότητα... όταν η κυβέρνησή τους απομακρυνθεί οριστικά από την επιδίωξη (απόκτησης) πυρηνικών όπλων».

«Ένα άτομο που έχει λογική και το δίκιο με το μέρος του, γιατί θα πρέπει (αυτός) να απέχει από διαπραγματεύσεις;» ήταν η ρητορική απόκριση του Αχμαντινετζάντ πριν από δύο ημέρες. Μια έμμεση κατάφαση στις προτάσεις που κατέθεσαν δυτικοί αξιωματούχοι για εκτόνωση της πρόσφατης κρίσης και επιστροφή του Ιράν στις διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό του πρόγραμμα.
«Η Ευρωπαϊκή Ένωση στέλνει σαφές μήνυμα προς την κυβέρνηση του Ιράν: ότι θέλουμε να πάμε πίσω στις διαπραγματεύσεις... τους καλούμε να συνεχίσουμε (τις συνομιλίες) που έμειναν στο τραπέζι στην Κωνσταντινούπολη πριν από έναν χρόνο» δήλωσε η επικεφαλής της εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ Κάθριν Άστον την περασμένη Τρίτη.

Όπλο αποτροπής και διαπραγμάτευσης
Παρ’ όλα αυτά, δυτικοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι το Ιράν είναι ακόμη πολύ μακριά από την απόκτηση ενός πυρηνικού όπλου, και δεν είναι λίγοι αυτοί που υποστηρίζουν ότι ακόμη κι αν το αποκτήσει δεν συνεπάγεται ότι θα το χρησιμοποιήσει. Σε πρόσφατο άρθρο του Stratfor αναφερόταν ότι οι Ιρανοί ενδεχομένως ενδιαφέρονται για την απόκτηση πυρηνικής δύναμης για αποτρεπτικούς και μόνο λόγους. Για το Ιράν, όπως σημειώνει ο Τζορτζ Φρίτμαν, το πυρηνικό όπλο είναι περισσότερο πολύτιμο ως οιονεί απειλή και ως διαπραγματευτικό χαρτί. Η ιδανική κατάσταση για την Τεχεράνη δεν είναι η κατοχή ενός τέτοιου όπλου καθαυτή, αλλά κυρίως η πεποίθηση ότι βρίσκεται πολύ κοντά στο να το πετύχει. Ιστορικά άλλωστε, ενώ οι Ιρανοί μπορεί να μιλούν επιθετικά, ενεργούν με μεγάλη προσοχή.
 
Με δεδομένο ότι οι κυρώσεις που έχουν ληφθεί εις βάρος της Τεχεράνης ουσιαστικά ελάχιστα επηρεάζουν την οικονομία της αλλά πιο πολύ τις οικονομίες αυτών που έλαβαν την απόφαση και κυρίως των χωρών της ΕΕ, δεν είναι λίγοι οι διεθνείς αναλυτές που υποστηρίζουν ότι τον πρώτο λόγο στις διαπραγματεύσεις τον έχει σήμερα η Τεχεράνη.
 
Με την Κίνα και τη Ρωσία να διαφωνούν για τα μέτρα, την Ουάσιγκτον να αναγκάζεται να κάνει τα στραβά μάτια στη μη συμμετοχή της Ιαπωνίας στις κυρώσεις, και τη Λατινική Αμερική να αποτελεί προνομιακό πεδίο για τις οικονομικές δραστηριότητες της Τεχεράνης, το επόμενο κεφάλαιο της κρίσης του Περσικού αναμένεται να ανοίξει στο πεδίο των διαπραγματεύσεων. Τίποτε όμως δεν θα πρέπει να θεωρείται βέβαιο στην κομβικής γεωστρατηγικής σημασίας περιοχή όπου εξελίσσονται τα γεγονότα, και με τους απρόβλεπτους «παίχτες» που συμμετέχουν σε αυτή την κρίση.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Υφίσταται μετριασμός των σχολίων.