27/12/11

Κινδυνεύει με κατάρρευση η Κίνα; Αναδύεται ως άλλο ένα επικίνδυνο σημείο στην παγκόσμια οικονομία

Φωτογραφία
Σκεφτείτε την ακόλουθη εικόνα: σε κάποια χώρα, η πρόσφατη οικονομική ανάπτυξη έχει βασιστεί σε μια τεράστια άνθηση του κατασκευαστικού κλάδου, που τροφοδοτείται από τις συνεχώς αυξανόμενες τιμές των ακινήτων, και παρουσιάζει τα κλασικά γνωρίσματα μιας φούσκας. Υπήρξε ραγδαία μεγέθυνση και στα δάνεια, με μεγάλο μέρος αυτής της αύξησης των πιστώσεων να πραγματοποιείται όχι μέσω των παραδοσιακών στεγαστικών δανείων, αλλά μέσω από ανεξέλεγκτα «σκιώδη» τραπεζικά προϊόντα («shadow banking»), που δεν εποπτεύονται από την κυβέρνηση, ούτε καλύπτονται από κυβερνητικές εγγυήσεις. Τώρα η φούσκα σκάει και υπάρχουν πραγματικοί λόγοι να φοβάται κανείς την έλευση μιας χρηματοπιστωτικής και οικονομικής κρίσης.

Μήπως περιγράφω την Ιαπωνία στα τέλη της δεκαετίας του 1980; Μήπως περιγράφω την Αμερική του 2007; Θα μπορούσα. Όμως αυτή τη στιγμή μιλάω για την Κίνα, που εξελίσσεται σε μια ακόμη επικίνδυνη παράμετρο για την παγκόσμια οικονομία. Υπήρξα απρόθυμος να εμβαθύνω στην κατάσταση της Κίνας, εν μέρει διότι είναι πολύ δύσκολο να πληροφορηθεί κανείς τι πραγματικά συμβαίνει εκεί. Όλες οι οικονομικές στατιστικές «διαβάζονται», στην καλύτερη περίπτωση, σαν μια ιδιαίτερα βαρετή μορφή επιστημονικής φαντασίας, αλλά τα νούμερα από την Κίνα είναι ακόμη πιο φανταστικά από το σύνηθες. Θα στρεφόμουν προς τους ειδικούς «Κινεζολόγους» για να με κατευθύνουν, αλλά ο καθένας φαίνεται να λέει τα δικά του.

Κι όμως, ακόμη και τα επίσημα στοιχεία είναι ανησυχητικά και οι πρόσφατες ειδήσεις είναι αρκετά δραματικές ώστε να ενεργοποιήσουν «καμπανάκια» συναγερμού. Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο για την κινεζική οικονομία την τελευταία δεκαετία είναι πως η μέση κατανάλωση των νοικοκυριών, αν και αυξάνεται, έχει μείνει πολύ πίσω από τον συνολικό ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης. Σήμερα, το συνολικό μερίδιο της καταναλωτικής δαπάνης ως ποσοστό του κινεζικού ΑΕΠ αγγίζει το 35%, περίπου το μισό από ό,τι στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ποιος λοιπόν αγοράζει τα αγαθά και τις υπηρεσίες που παράγει η Κίνα; Μέρος της απάντησης είναι όλοι εμείς: καθώς το καταναλωτικό μερίδιο της οικονομίας της υποχωρεί, η Κίνα βασίζεται όλο και περισσότερο στα εμπορικά πλεονάσματα για να διατηρήσει ζωντανή τη βιομηχανία της. Αλλά το σημαντικότερο, από την πλευρά της Κίνας, είναι οι κολοσσιαίες επενδύσεις, που ως ποσοστό έχουν εκτοξευτεί στο 50% σχεδόν του ΑΕΠ.

Η προφανής ερώτηση είναι: αφού η καταναλωτική ζήτηση παραμένει συγκριτικά χαμηλή στην Κίνα, ποιο είναι το κίνητρο για όλες αυτές τις επενδύσεις; Και η απάντηση, σε πολύ μεγάλο βαθμό, είναι πως οι επενδύσεις εξαρτώνται από μια συνεχώς διογκούμενη φούσκα ακινήτων. Οι επενδύσεις σε ακίνητη περιουσία έχουν σχεδόν διπλασιαστεί ως ποσοστό του ΑΕΠ μετά το 2000, και η αύξηση αυτή αντανακλά πάνω από τη μισή συνολική αύξηση των επενδύσεων το ίδιο διάστημα. Αλλά είναι σίγουρο πως και ένα μεγάλο μέρος από την υπόλοιπη αύξηση στις επενδύσεις προέρχεται από επιχειρήσεις που επεκτείνονται για να διεκδικήσουν μεγαλύτερο κομμάτι από την «πυρακτωμένη» κατασκευαστική βιομηχανία.

Υπάρχουν κι άλλοι παραλληλισμοί που μπορούν να γίνουν μεταξύ της αμερικανικής και της κινεζικής εμπειρίας: και εκεί, όπως και στην Αμερική, μεγάλο μέρος του πρόσθετου δανεισμού που δημιουργεί τη φούσκα προέρχεται από ένα μη εποπτευόμενο, «σκιώδες» τραπεζικό σύστημα. Υπάρχουν τεράστιες διαφορές στις επιμέρους λεπτομέρειες: οι σκιώδεις τραπεζικές συναλλαγές αμερικανικού στιλ πραγματοποιούνταν από τις υψηλού πρεστίζ τράπεζες της WallStreet, μέσω περίπλοκων χρηματοπιστωτικών προϊόντων, ενώ στην κινεζική βερσιόν το χρήμα κινείται μέσα από παράνομες τράπεζες, ακόμη και από τοκογλύφους. Όμως οι συνέπειες είναι παρεμφερείς: στην Κίνα, όπως και πριν από λίγα χρόνια στην Αμερική, το χρηματοπιστωτικό σύστημα μπορεί να είναι περισσότερο ευάλωτο στη διαφθορά από ό,τι αποκαλύπτουν τα «συμβατικά» τραπεζικά στοιχεία.

Σπασμωδικές κινήσεις 
  ΟΡΙΣΜΕΝΟΙσχολιαστές λένε «μην ανησυχείτε, η Κίνα έχει ισχυρούς, έξυπνους ηγέτες που θα κάνουν ό,τι χρειάζεται για να αντιμετωπίσουν μια οικονομική ‘‘βουτιά’’». Αν και σπάνια το λέει κανείς ανοιχτά, στη σκέψη αυτή εμπεριέχεται ο υπαινιγμός ότι η Κίνα θα κάνει ό,τι πρέπει, γιατί δεν χρειάζεται να ανησυχεί για δημοκρατικές ευγένειες. Για μένα, αυτά τα επιχειρήματα δεν λένε και τίποτα. Η άποψή μου, όποια αξία κι αν έχει, είναι πως οι δηλώσεις των Κινέζων αξιωματούχων γύρω από την οικονομική πολιτική δεν μου φαίνονται ιδιαίτερα διαυγείς. Συγκεκριμένα, ο τρόπος που η Κίνα επιτίθεται στους ξένους επιβάλλοντας μεταξύ άλλων τιμωρητικούς δασμούς στις εισαγωγές αμερικανικής κατασκευής αυτοκινήτων, κίνηση που θα δηλητηριάσει τις διμερείς εμπορικές σχέσεις χωρίς να βοηθά την οικονομία της, δεν δείχνει να προέρχεται από μια ώριμη κυβέρνηση που ξέρει τι κάνει.

Εύχομαι όλα όσα λέω εδώ να αποδειχθούν αχρείαστες κινδυνολογίες. Όμως είναι αδύνατο να μην ανησυχώ: Η ιστορία της Κίνας μου θυμίζει υπερβολικά τις «ρωγμές» που έχω δει σε άλλες περιπτώσεις. Και το τελευταίο πράγμα που χρειάζεται η παγκόσμια οικονομία, η οποία ήδη υποφέρει από τα χάλια της Ευρώπης, είναι ένα νέο επίκεντρο κρίσης.

9 σχόλια:

  1. Να μην αναφέρω ότι αυτή ακριβώς την κουβέντα είχα με ύποπτο άτομο χθες το μεσημέρι...

    Όλα καλά, αλλά μήπως η Κίνα δεν ενδιαφέρεται και τόσο για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει η 'πολιτική σταθεροποίησης της οικονομίας για την αποφυγή τής κρίσης' που θα επιλέξει η ίδια;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. >Να μην αναφέρω ότι αυτή ακριβώς την κουβέντα είχα με ύποπτο άτομο χθες το μεσημέρι...<

    Τότε γιατί ... το αναφέρεις; :)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Για να θυμίσω σε κάποιον που είχε στείλει τσιλιαδόρο ότι ο πιο εύκολος τρόπος για να αποκτήσει πρόσβαση στην παγκόσμια γνώση είναι να με ρωτήσει.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Ἔρχεται καὶ ἡ σειρὰ τῶν μεγάλων έξαγωγικῶν οἰκονομιῶν, κανεὶς δὲν ἀγοράζει, ἄρα σὲ ποιοὺς θὰ ἐξάγουν;
    Αὐτὴ εἶναι ἡ ζωή.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. @ konion

    Μήπως αυτό δεν γίνεται τώρα σιγά-σιγά με την Γερμανία, η οποία καταβρόχθισε με το € την ΕΕ, δημιούργησε μια ΕΕ-χρεωστών απέναντι της και τώρα αρχίζει να μην έχει πού να πουλά, αφού το 60% (και παραπάνω ίσως) των εξαγωγών της είχε προορισμό την ΕΕ; Όλα τα "ωραία" έχουν κάποτε τέλος, όταν ξεπεραστεί το μέτρο και ανατραπεί η ισορροπία.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Τι λες καλε μου ανθρωπε. Λαους που εχουν μαθει να επιβιωνουν με ρυζι μην τους φοβασαι. Κι οχι μονο ρυζι. Οι Αφγανοι με ενα κρεμυδι και μια πατατα την βγαζουν βδομαδα. Αλι σε μας που "καλομαθαμε".
    Ο Θεος ειναι μεγαλος....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Τι λες καλε μου ανθρωπε. Λαους που εχουν μαθει να επιβιωνουν με ρυζι μην τους φοβασαι. Κι οχι μονο ρυζι. Οι Αφγανοι με ενα κρεμυδι και μια πατατα την βγαζουν βδομαδα. Αλι σε μας που "καλομαθαμε".
    Ο Θεος ειναι μεγαλος....

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Και οι Κινέζοι δεν είναι πια οι Κινέζοι του Μάο, τα "μπλε μυρμήγκια" των ορυζώνων. Υπάρχει φοβερή φτώχεια, απίστευτη ανισότητα κατανομής πλούτου, αλλά υπάρχει και πλούτος και χλιδή, που ούτε να τον διανοηθούν δεν μπορούσαν.

    Πάρε παράδειγμα τον λαό μας. Ήξερε κάποτε να ζει λιτά. Τώρα;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. ΟΝΤΩΣ ΥΠΑΡΧΕΙ "ΦΟΥΣΚΑ" ΣΤΑ ΑΚΙΝΗΤΑ. ΟΝΤΩΣ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ. Η ΕΠΙΧΕΙΡΟΥΜΕΝΗ ΟΜΩΣ ΣΥΝΔΕΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΗ ΣΤΗ ΔΥΣΗ ΕΙΝΑΙ ΑΤΟΠΗ.

    Η ΚΙΝΑ, ΞΕΧΝΟΥΝ ΩΣ ΦΑΙΝΕΤΑΙ, ΔΙΟΙΚΕΙΤΑΙ ΑΠΟ ΕΝΑ ΚΛΕΙΣΤΟ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΟΧΙ ΜΟΝΟ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΚΑΝΕΝΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΝΑ ..."ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΕΙ" ΤΗΝ ΟΛΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΑΛΛΑ ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΘΑ ΤΟ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙ ΩΣ ΧΡΥΣΗ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΕΠΕΝΔΥΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΕΛΚΥΣΗΣ ΝΕΩΝ "ΔΥΤΙΚΩΝ" ΒΛΑΚΩΝ ΓΙΑ ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΣΤΑ ΑΚΙΝΗΤΑ.

    ΠΕΡΙΤΤΟ ΝΑ ΑΝΑΦΕΡΟΥΜΕ ΟΤΙ ΟΣΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΕΞΑΓΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΑΥΤΗ ΤΗΝ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΕΙΝΑΙ ΕΣΦΑΛΜΕΝΑ ΟΣΟ ΕΣΦΑΛΜΕΝΟ ΘΑ ΗΤΑΝ ΝΑ ΣΥΓΚΡΙΝΟΥΜΕ ΜΗΛΑ ΚΑΙ ΠΟΡΤΟΚΑΛΙΑ ΕΠΕΙΔΗ ΚΑΙ ΤΑ ΔΥΟ ΕΙΝΑΙ ΦΡΟΥΤΑ...

    ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΤΟ ΓΕΓΟΝΟΣ ΤΗΣ ΕΥΚΟΠΟΛΙΣΤΙΑΣ ΤΩΝ ..."ΔΥΤΙΚΩΝ ΕΠΕΝΔΥΤΩΝ" ΟΙ ΟΠΟΙΟΙ ΕΧΟΝΤΑΣ ΗΔΗ ΧΑΣΕΙ ΧΡΗΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΤΩΝ ΑΞΙΩΝ ΤΩΝ ΣΙΝΙΚΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΘΑ ...ΤΡΕΞΟΥΝ ΝΑ ΕΠΑΝΕΠΕΝΔΥΣΟΥΝ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΟΝΤΑΣ ΑΚΟΜΗ ΜΙΑ ΦΟΡΑ ΟΤΙ Η ΒΛΑΚΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΑΝΙΚΗΤΗ ΚΑΙ ΚΟΡΟΙΔΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΠΑΝΤΑ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Υφίσταται μετριασμός των σχολίων.
ενημέρωση 16/9/2016

Παρακαλούμε, πριν δημοσιεύσετε το σχόλιό σας, έχετε υπόψιν σας τα ακόλουθα:

•Δεν επιτρέπονται τα «greeklish» (ελληνικά με λατινικούς χαρακτήρες) και η γραφή με κεφαλαία (Caps) .
• Κάθε γνώμη είναι σεβαστή, αρκεί να αποφεύγονται ύβρεις, ειρωνείες, ασυνάρτητος λόγος και προσβλητικοί χαρακτηρισμοί, πολύ περισσότερο σε προσωπικό επίπεδο, εναντίον των συνομιλητών ή και των συγγραφέων, με υποτιμητικές προσφωνήσεις, ύβρεις, υπονοούμενα, απειλές, ή χυδαιολογίες.
•Μην δημοσιεύετε άσχετα, με το θέμα, σχόλια.
Ο κάθε σχολιαστής οφείλει να διατηρεί ένα μόνο όνομα ή ψευδώνυμο, το οποίο αποτελεί και την ταυτότητά του σε κάθε συζήτηση. Σχόλιο από "άγνωστο" ή "unknown" θα διαγραφεί.

Με βάση τα παραπάνω η διαχείριση διατηρεί το δικαίωμα μη δημοσίευσης σχολίων χωρίς καμία άλλη προειδοποίηση.

Προσοχή: 1. Η σελίδα λειτουργεί σε εθελοντική βάση. Τα σχόλια δημοσιεύονται το συντομότερο δυνατόν, μόλις αυτό καταστεί εφικτό.
2. Όσοι και όσες απευθύνονται στη διαχείρηση με απορίες και ερωτήσεις είναι απαραίτητο να αναγράφουν και το e-mail τους για τη δυνατότητα απάντησης.